W Rudzie Śląskiej trwa jedna z najważniejszych inwestycji ostatnich lat – kompleksowa adaptacja Wielkiego Pieca Huty „Pokój”. Projekt, którego wartość przekracza 81 milionów złotych, realizowany jest zgodnie z harmonogramem, a jego celem jest nie tylko zachowanie dziedzictwa przemysłowego, ale także nadanie mu nowej funkcji związanej z transformacją mieszkańców Rudy Śląskiej i regionu. Miasto pozyskało na ten cel ponad 66 milionów złotych z Programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021–2027 oraz blisko 9,5 miliona złotych z budżetu państwa.
Podczas konferencji prasowej, która odbyła się 23 września na terenie Wielkiego Pieca, prezydent Michał Pierończyk oraz Marcin Krummel, dyrektor ds. produkcji firmy Łęgprzem – przedstawiciel wykonawcy inwestycji – przedstawili aktualny postęp prac, który przebiega zgodnie z harmonogramem. – Ten obiekt ma się kojarzyć z Rudą Śląską, a Ruda Śląska z wielkim piecem – powiedział prezydent Pierończyk.
Ochrona dziedzictwa i nowa jakość przestrzeni miejskiej
Prezydent Michał Pierończyk podkreślił, że inwestycja ma podwójne znaczenie dla miasta. Z jednej strony pozwala zachować poprzemysłowe dziedzictwo, którego Wielki Piec jest prawdziwą perełką, z drugiej – przyczynia się do transformacji Rudy Śląskiej i regionu. – Rewitalizacja Wielkiego Pieca to dowód na to, że Ruda Śląska potrafi pielęgnować swoje dziedzictwo, jednocześnie patrząc w przyszłość. To symbol naszej tożsamości, który z dumą możemy pokazać – podkreślał podczas spotkania z dziennikarzami. Obiekt, widoczny z daleka i mający ponad 50 metrów wysokości, przez lata był punktem orientacyjnym dla okolicznych dzielnic. Jego zachowanie było wielkim wyzwaniem – w rękach prywatnych popadał w ruinę, a brak konserwacji groził koniecznością rozbiórki. Miasto nie dopuściło do tego, podejmując działania, które mają uczynić z Wielkiego Pieca symbol transformacji i dumę lokalnej społeczności. – Dzięki zaangażowaniu miasta i wsparciu z funduszy europejskich, Wielki Piec stanie się tętniącym życiem centrum, gdzie historia spotka się z przyszłością. To nie tylko ratowanie zabytku, ale także tworzenie nowej przestrzeni dla mieszkańców – skomentowała wiceprezydent Aleksandra Skowronek.
Zaawansowane prace konserwatorskie
Obecnie trwa kluczowy etap inwestycji – naprawa i czyszczenie konstrukcji stalowej. Skorodowane elementy są wymieniane, pozostałe poddawane są czyszczeniu i malowaniu. Nad tymi pracami czuwa specjalna komisja konserwatorska, która regularnie spotyka się na budowie, nadzorując dobór impregnatów, by obiekt odzyskał swój dawny, oryginalny wygląd. Intensywne czyszczenie przechodzi również komin, który dzięki specjalistycznym preparatom wkrótce odzyska swój historyczny charakter. Już teraz widoczne są efekty – obiekt przesypowni zyskał nowy stropodach ze świetlikami oraz izolację przeciwwodną. Rozpoczęto także montaż stalowej konstrukcji nowego budynku w przedniej części terenu, widocznej od strony ul. Piotra Niedurnego. Jego nowoczesny design ma dopełnić całość założenia.
Nowe funkcje – edukacja, kultura, historia
W ramach projektu powstanie platforma widokowa ze ścieżką dydaktyczną, a budynki sterowni i maszynowni zostaną zaadaptowane na cele muzealne. Nowy obiekt, nawiązujący do dawnej hali lejniczej, pomieści przestrzeń wystawienniczą, strefę spotkań oraz gastronomię. Z myślą o ekologii budynek zostanie wyposażony w „zielony dach”, który zwiększy powierzchnię biologicznie czynną. Istniejąca rampa kolejowa zostanie przebudowana na obiekt biurowy. Nie zapomniano również o najmłodszych – powstanie plac zabaw inspirowany tradycją hutniczą oraz ogród edukacyjny. Cały teren zostanie dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Projekt aranżacji wnętrz oraz montaż systemów multimedialnych będą kluczowym elementem, który pozwoli zwiedzającym w pełni doświadczyć bogatej historii tego miejsca. – Ten obiekt ma jednak drugą misję. Realizujemy wizję, w której warstwa historyczna łączy się ze współczesnymi potrzebami. Nowy budynek ma być przeznaczony na sale konferencyjne i szkolenia. Te szkolenia adresujemy przede wszystkim do pracowników, którzy będą odchodzić z hutnictwa, ale też z górnictwa. Pracownicy ci będą mieli możliwość podniesienia swoich kwalifikacji. Natomiast większość terenu wokół Wielkiego Pieca, czyli ponad 150 hektarów, jest dostępna dla inwestorów, którzy mogą stworzyć nowe miejsca pracy. Dlatego ten projekt to nie tylko obiekt zabytkowy i symbol. To także inwestycja w przyszłość naszych mieszkańców, dająca szansę na transformację i podniesienie kwalifikacji w obliczu zmian przemysłowych – podkreślił prezydent.
W kierunku transformacji
Wielki Piec w Rudzie Śląskiej, niegdyś serce przemysłowej potęgi regionu, po zakończeniu kompleksowej rewitalizacji stanie się symbolem nowej epoki – miejscem, które łączy historię z przyszłością. Projekt zakłada nie tylko zachowanie dziedzictwa hutniczego, ale przede wszystkim nadanie mu nowej funkcji społecznej i edukacyjnej. Odnowione przestrzenie będą służyć mieszkańcom regionu, zwłaszcza tym, którzy muszą odnaleźć się w rzeczywistości po wygaszeniu przemysłu ciężkiego. Osoby odchodzące z górnictwa i hutnictwa będą mogły uczestniczyć w kursach, zdobywać nowe kwalifikacje i przygotowywać się do pracy w innych sektorach gospodarki. To odpowiedź na wyzwania transformacji energetycznej i społecznej, która dotyka całego Górnego Śląska. Inwestycja, wspierana ze środków unijnych i krajowych, ma również wymiar symboliczny – pokazuje, że koniec epoki przemysłowej nie musi oznaczać upadku, lecz może być początkiem czegoś nowego. Wielki Piec stanie się miejscem spotkań, edukacji, inspiracji i aktywizacji zawodowej, a jego monumentalna konstrukcja będzie przypominać o sile tradycji, która teraz wspiera przyszłość.
WT
Foto. UM Ruda Śląska
